کد IP (یا همان Ingress Protection) یکی از کلیدیترین نشانههای مقاومت و دوام در وسایل الکتریکی است، مخصوصاً وقتی در محیطهای مرطوب، گرد و خاکی یا بیرون از خانه استفاده میشوند.

درجه مقاومت محصول
که در آن(کد آی پی):
- X عدد اول است و میزان مقاوم بودن در برابر گرد و خاک را نشان میدهد؛(مقدارش از 0 تا 6 است.عدد بزرگتر → حفاظت بیشتر.)
- Y عدد دوم است و درجهی مقاومت در مقابل آب و رطوبت را مشخص میکند.(مقدارش از 0 تا 9 است.عدد بزرگتر → مقاومت بالاتر در برابر رطوبت یا فشار آب)
-
توضیح 0 هیچ محافظتی ندارد 1 در برابر اجسام بزرگتر از 50mm (مثل دست) مقاوم است 2 در برابر اجسام بزرگتر از 12mm (مثل انگشت) محافظت دارد 3 محافظت در برابر ابزار و سیمهای بزرگتر از 2.5mm 4 محافظت در برابر اجسام بزرگتر از 1mm 5 محافظت نسبی در برابر گرد و غبار (نفوذ محدود مجاز) 6 کاملاً ضد گرد و غبار (Dust-tight) ✅
💧 عدد دوم (درجه حفاظت در برابر آب)
عدد توضیح 0 هیچ محافظتی ندارد 1 مقاوم در برابر قطرات عمودی آب (مثل چکه باران) 2 قطرات آب تا زاویه 15° 3 پاشش آب تا زاویه 60° 4 پاشش آب از هر جهت 5 مقاومت در برابر فشار متوسط آب (مثل شلنگ) 6 مقاوم در برابر فشار بالا و اسپری قوی آب 7 مقاومت در برابر غوطهوری موقت در آب (تا 1 متر برای 30 دقیقه) 8 تحمل غوطهوری دائمی در آب، با عمق بیش از 1 متر 🌊 9 مقاوم در برابر اسپری آب داغ با فشار بالا (استاندارد ماشینآلات صنعتی) 🔥
🔍 چند مثال کاربردی
محصول کد IP توضیح پریز معمولی داخل خانه IP20 حفاظت پایهای، نه ضد آب چراغ سرویس بهداشتی IP44 مقاومت در برابر بخار و پاشش آب چراغ یا پریز حیاط IP65 ضد گرد و غبار و مقاوم در برابر باران چراغ استخری IP68 کاملاً ضد آب، مناسب زیر آب ⚙️ نکات مهم هنگام خرید محصولات برقی(ip محصولات)
- محل استفاده را مشخص کن (داخل خانه، محیط بیرونی، حمام، کارگاه صنعتی و …).
- هرچه عدد IP بالاتر باشد، محافظت بهتر ولی قیمت بیشتر است.
- اگر به دنبال چراغهای فضای باز یا استخر هستی، به سراغ IP65 تا IP68 برو.
- در محیطهای گرد و خاکی (مثل کارگاه)، عدد اول IP باید حداقل 5 باشد.
- برای وسایل خانگی معمولی، IP20 یا IP40 کاملاً کافی هستند.
IEC: کمیسیون بینالمللی الکتروتکنیکی

۱. تعریف و تاریخچه
- نام کامل: International Electrotechnical Commission (IEC)
- تأسیس: ۱۹۰۶
- محل استقرار: ژنو، سوئیس
- هدف اصلی: تدوین و انتشار استانداردهای بینالمللی برای تمام فناوریهای الکتریکی، الکترونیکی و زمینههای مرتبط.
۲. اهداف کلیدی
هدف اصلی IEC این است که اطمینان حاصل کند محصولات و سیستمهای الکتریکی و الکترونیکی در سراسر جهان:
- ایمن هستند (ایمنی عمومی و حفاظت در برابر خطرات).
- قابل اطمینان هستند (عملکرد درست در شرایط مشخص).
- سازگار هستند (قابلیت همکاری و تبادل آسان محصولات بین کشورها و بازارها).
- کارآمد هستند (کمک به بهینهسازی مصرف انرژی).
۳. حوزه کاری و بخشهای اصلی
IEC تقریباً تمام جنبههای مهندسی برق را پوشش میدهد. برخی از حوزههای کلیدی که استانداردسازی میکنند عبارتند از:
- برق قدرت: تولید، انتقال و توزیع برق (مانند ولتاژها، عایقبندی، و تجهیزات فشار قوی).
- الکترونیک: قطعات الکترونیکی، نیمههادیها و تجهیزات ارتباطی.
- تجهیزات اندازهگیری، کنترل و آزمایش (Instrumentation).
- تجهیزات خانگی و لوازم الکتریکی عمومی.
- فناوری اطلاعات (IT) و ارتباطات.
- انرژیهای تجدیدپذیر: استانداردسازی سلولهای خورشیدی (فتوولتائیک)، توربینهای بادی و غیره.
- سیستمهای ایمنی: مانند استانداردهای حفاظت در برابر نفوذ (IP Codes) که پیشتر ذکر شد.
۴. ساختار استانداردها (انواع اصلی)
استانداردهای IEC با یک کد مشخص میشوند و معمولاً با IEC شروع میشوند:
- استانداردهای فنی (Technical Specifications – TS): اسناد در حال توسعه یا موقت.
- استانداردهای بینالمللی (International Standards – IS): اسناد اصلی که توسط کمیتههای فنی IEC تصویب شدهاند (مانند IEC 60529 که کد IP را تعریف میکند).
- گزارشهای فنی (Technical Reports – TR): اطلاعات عمومی یا تجربیاتی که هنوز برای تبدیل شدن به استاندارد آماده نیستند.
۵. ارتباط با سایر سازمانهای استانداردسازی
IEC یکی از سه سازمان اصلی استانداردسازی جهان است:
- IEC: تمرکز بر برق و الکترونیک.
- ISO: تمرکز بر مدیریت و فرآیندهای کلی (مانند کیفیت، محیط زیست).
- ITU: تمرکز بر فناوریهای اطلاعات و ارتباطات (ICT).
استانداردهای IEC اغلب به عنوان پایه برای استانداردهای ملی در سراسر جهان پذیرفته میشوند. برای مثال:
- استاندارد اروپایی (EN): اغلب با پذیرش مستقیم استانداردهای IEC تصویب میشوند (مثلاً EN 60XXX).
- استاندارد ملی ایران (IS): بسیاری از استانداردهای ملی ایران با ترجمه و انطباق با استانداردهای IEC تدوین شدهاند.
جمعبندی: اهمیت IEC در تجارت جهانی
استانداردهای IEC مانند “زبان مشترک” برای مهندسان، تولیدکنندگان و قانونگذاران در سراسر جهان هستند. این استانداردها به شرکتها اجازه میدهند تا محصولاتی تولید کنند که نه تنها در کشور خودشان، بلکه در بازارهای جهانی نیز قابل فروش، ایمن و قابل استفاده باشند.

ip محصول
درجات حفاظتی متدوال
در اینجا متداول ترین IP های مورد استفاده و موارد استفاده از آنها آورده شده است:
- حفاظت IP20: نشان دهنده محافظت در برابر جامدات بزرگتر از 12 میلی متر و عدم محافظت در برابر مایعات است. این رتبه بندی IP معمول برای چراغ های داخلی است.
- حفاظت IP44: نشان دهنده محافظت در برابر مواد جامد بزرگتر از 1 میلی متر و پاشش آب است. برای روشنایی عمومی حمام توصیه می شود.
- حفاظت IP54: نشان دهنده محافظت در برابر گرد و غبار و پاشیدن آب است.
- حفاظت IP65: درجه حفاظت IP65 تضمین می کند که نورگیر در برابر گرد و غبار مقاوم است و در برابر جت های بزرگتر آب و پاشش محافظت می شود. به عنوان مثال، در نزدیکی وان حمام، دوش یا در محوطه های باغ در فضای باز و دور از فواره ها یا استخرها ایده آل است.
- حفاظت IP67 یا IP68: حفاظت IP67 نشان دهنده محافظت در برابر گرد و غبار و غوطه ور شدن به مدت 30 دقیقه است. به عنوان مثال، برای فضاهای نزدیک به حمام یا دوش مناسب است. از سوی دیگر، IP68 نشاندهنده محافظت در برابر گرد و غبار و غوطهور شدن بیش از 30 دقیقه است که آن را برای استفاده در داخل استخر یا وان حمام ایدهآل میکند.


